Cyberbullying: Gindin anglal te keres buti
So sako terno manuš trubul te džanel pal-o cyberbullying
So keres online si les jekh ćaćutno impakto
Ka kezdisarel pes kadja
Tu soves ano pato, phires ano tiro telefono. Si rat, numa nashti te ačhes. Jekh nevo lil sikavel pes. Si jekh fotografia varekasqi anθar tiri śkòla.
Le manuša reaguin sigo. Emoji e rovimaske. Komentari. Tags.
“Dikh kadava.”
“So si laźavdo.”
“Dikhlan akava akana?”
Anglal, me hatjarav sar numa aver lil. Vareso te dikhel pes. Shaj vi lośalo. Tu źas maj dur te phires. Numa vareso na hatjarel pes mishto.
E komentària si maj bilaćhe. Varesave manuša keren lafija. Aver thoven maj but fotke.
O manush pe patreto naj kothe. Von nashti te phenen. Von nashti te arakhen pen. Von na alosarde te ulaven e patretura.
Numa von ka dikhen les.
Shaj ke kado kerdzilas ande tyi klasa. Shaj ano tumaro grupako chat.
Online, things spread quickly. One photo. One message. One comment.
And suddenly, everyone is involved
Sometimes it looks like fun. But for someone else, it can feel very different.
“Dikh kadava.”
“So si laźavdo.”
“Dikhlan akava akana?”
ONLINE AKCIE SI LE REALNO IMPAKTOONLINE
Pauza thaj gîndisar
Si akava ćororipe ja bilačhipe?
Anglal te źas maj dur vaj te aves andre, dikh maj pashe.
So čačes kerel pes kate?
Dikhel pes sar lośalo numaj varesave manuśenqe, kana varesave aver si dukhade?
E situacie online śaj te hatjaren pes dur, sar te na aven seriozno.
Numa von si chache.
Palal svako foto, komentàro, vaj mesažo si jekh ćaćutno manuš ćaćutne śajutnimatenθar.
So ka ovel maj dur shaj te kerel diferencia. Na trubul te roves, te ulaves o lil, ja te aves kotor katar o nasvalipe. Tu śaj te alosares jekh atùnćipen savo na kerel i situàcia maj bilaćhi.
Sako reakcia si importantno.
Vi te na keres khanci si alosaripe.
Anglal te xramosares jekh komentàro pućh tut:
Ka phenav akava muj anglal?
Sar ka hatjarav man te sine akava bašo mande?
Me zutisarav vaj dukhavav kadi situacia?
Varekana le manuša aven andre bi te gîndin.
Von kamen te aven andre.
Von na kamen te aven mukhle avri.
Numa chi trobul te zhas pala but manush.
Tu sagda si tut jekh momento te alosares.
Te san tu kodo savo si o ciljo:
Na trubul te des atùnći respònso sigo.
Na trubul te nakhes korkori.
Tu aśtizes:
- te ačhes te keres buti
- te garaves e mesaźură vaj e skrinśutură
- te des duma varekaça saves patǎs.
Te areses avri na si slabost. Si jekh drom te arakhes tut.
Gindin pe akava:
- Te areses avri na si slabost.
- Si jekh drom te arakhes tut.
Pàuza. Godisarel.
Pala kodo alosar.
Tumaro alosaripe si importanto
Na źan palal o narodo
Sako online situacia del tut jekh alosaripe. Tu śaj te śunes so keren e aver.
Vaj śaj te ačhes thaj te alosares tiro drom.
You don’t have to react immediately. You don’t have to join everything you see.
Even small decisions matter.
Tu śaj:
- te na ulaves vareso so śaj te dukhavel varekas
- te na thoves aver negativo komentàro
- te źas dur na te reagis.
Vaj śaj te keres vareso maj but.
Tu śaj:
- te źutis varekas savo si phanglo
- te phenes vareso laćho
- te raportis nasvalo sasto.
Tu na san numa dikhlino. Tu san kotor katar so kerel pes online. I lumia online si kerdini katar but cikne akcie. Inkluzivno vi tiro.
Varekana śaj te keres jekh xatăripen. Kodo si mishto.
So si importantno si so ka alosares maj dur.
- Tu śaj te ačhes.
- Tu śaj te reflektis.
- Tu śaj te paruves.
If this is happening to you:
- Don’t respond immediately
- Save evidence
- Talk to someone you trust
Then choose.
Palal sako ekrano si jekh ćaćutno manuš
Alosar te aves respektime
You can choose to be aware.
You can choose to be kind.
And that choice is always yours.
